Een rookvrije generatie. Dat is het doel van het Nederlandse kabinet, waarbij in 2040 nog maar vijf procent van de Nederlandse bevolking rookt. De Tweede Kamer vroeg het Nederlandse kabinet te onderzoeken of het een verkoopverbod van tabak vanaf een bepaalde generatie kon invoeren, en of een limiet op het nicotinegehalte in sigaretten mogelijk is. Nee, was het antwoord. Waarom niet? Europese regels.
Hoewel het kabinet beide initiatieven steunt, maken Europese regels de invoering ervan onmogelijk. Zolang tabaksproducten voldoen aan de Europese regels voor tabaksproducten (TPD), mag het kabinet deze producten niet verbieden in eigen land, ook niet voor een bepaalde generatie. Nederland mag ook geen nicotinelimiet instellen. De Europese regels moeten dus eerst aangepast worden voordat de regels in Nederland aangepast kunnen worden.
Filterverbod
Naast het generatieverbod en het nicotinelimiet, vraagt de Kamer het kabinet te onderzoeken of een nationaal verbod op sigarettenfilters mogelijk is. Volgens onderzoek van de Belgische Hoge Gezondheidsraad hebben sigarettenfilters geen bewezen voordelen voor de gezondheid. Bovendien zijn de filters, die vaak op straat of in de natuur belanden, slecht voor het milieu.
In een reactie laat het kabinet weten dat de meest kansrijke route op een filterverbod is via verandering van – je raadt het al – de TPD. Volgens minister van Volksgezondheid Sophie Hermans “kijkt Nederland uit om in Europa aan de slag te gaan met de herziening van de Tabaksproductenrichtlijn”. Een woordvoerder laat echter weten dat er nog geen gesprekken op de agenda staan.
Herziening Europese regels
Hoewel het percentage rokende Europeanen in veertien jaar daalde van 28 naar 24 procent, zijn er nog meer redenen om de huidige EU-regels af te stoffen. Hermans ziet dat online reclame wordt gemaakt voor nicotineproducten, veelal op sociale media, waar nog geen wetgeving over bestaat. Daarnaast beperkt de TPD zich tot tabak, terwijl bijvoorbeeld vloeistoffen voor e-sigaretten (e-liquids), waterpijptabak en nicotinezakjes (snus) nog niet onder de regels vallen.
In Nederland zijn snus en smaakjes voor e-sigaretten wel al verboden. Toch zijn de producten nog te krijgen via het buitenland. Hermans roept de EU op de regels tussen landen gelijk te trekken. Anders kunnen consumenten verboden producten gewoon over de grens kopen. “De effectiviteit van nationale maatregelen kan worden vergroot wanneer meer EU-landen dezelfde regels toepassen”, weet de minister.
Wat het kabinet nu al doet
In de tussentijd onderneemt het kabinet andere stappen om koers te houden op de rookvrije generatie in 2040. De afgelopen jaren verbood het kabinet de verkoop van sigaretten via automaten, supermarkten en horecagelegenheden. Hierdoor komen jongeren en ex-rokers minder in aanraking met de verkoop van tabak. Zo worden zij niet verleid om te beginnen of terug te vallen. Ook de online verkoop van tabak is inmiddels illegaal. Volgens de plannen van het kabinet is tabak vanaf 2032 alleen nog in speciaalzaken te koop.
Daarnaast wil het kabinet dat leeftijdsgrens voor het kopen van producten waar nicotine in zit van 18 naar 21 jaar moet. Dat stond in het coalitieakkoord en volgens Hermans wordt nu aan het plan gewerkt. “Voor de zomer zal de Tweede Kamer op de hoogte worden gebracht van de stand van zaken”, aldus Hermans.
Meer nieuws? Ontvang elke ochtend al het nieuws uit Europese nieuws dat van belang is voor Nederland direct in jouw mailbox met een abonnement op De Dagvangst.
