Het Europees Parlement en de lidstaten zijn het eens over de laatste details van de Europese douanehervorming. De meeste plannen waren al duidelijk, zoals welke stad het nieuwe thuis wordt van de douanedienst, maar de beleidsmakers moesten het nog overeenstemming bereiken over de consequenties voor e-commerceplatforms die zich niet aan de Europese regels houden.

Juridisch aansprakelijk

De douanehervorming, de grootste sinds 1968, zorgt dat e-commercebedrijven juridisch aansprakelijk zijn voor de producten die via hun platform de Europese Unie binnenkomen. Op dit moment voldoet twee derde van de pakketjes afkomstig van deze platforms niet aan Europese veiligheidsregels. Toch bleek het vaak onmogelijk om de afzender te achterhalen en te beboeten. Vanaf nu moeten e-commerceplatforms ingeschreven staan bij de douanedienst en moeten zij een EU-vertegenwoordiger hebben die op het matje geroepen kan worden bij een overtreding.

Europarlementariër Jeanette Baljeu (VVD), die onderhandelde over de hervorming, is blij met deze maatregel. “Miljarden pakketjes van platforms als Temu en Shein komen Europa binnen zonder echte controle. Zij worden nu verantwoordelijk voor wat ze hier verkopen, geen wegkijken meer.”

Boetes, bulk en bijdragen

Platforms die zich niet aan de regels houden kunnen hoge boetes krijgen, oplopend tot zes procent van de waarde van hun totale export naar Europa. Als zij dan nog over de scheef gaan, kan hen de toegang tot de Europese markt worden ontzegd.

Ook moet de hervorming zorgen dat douanediensten pakketjes efficiënter kunnen verwerken. In plaats van miljoenen losse pakketjes die direct naar consumenten gaan, wordt meer gewerkt met zendingen in bulk, legt Baljeu uit. Bedrijven die wel losse pakketjes verzenden, moeten een bijdrage leveren aan het verwerken daarvan.

Terecht, vindt hoofdonderhandelaar Dirk Gotink (NSC). “Het verwerken van miljoenen pakketjes per dag kost een hoop geld, dus het is logisch dat bedrijven die voor deze toestroom zorgen ook meebetalen aan de kosten.”

‘MRI-scan van de Europese economie‘

Het ‘kloppend hart’ van de nieuwe douanedienst is een Europese data hub waar bedrijven hun goederen moeten aangeven die ze naar Europa exporteren. Hierdoor hebben nationale douanediensten zicht op wat hun land binnenkomt. Deze hub wordt de “MRI-scan van de Europese economie”, aldus Gotink. Hij benadrukt dat de hub ook voor bedrijven een flinke vereenvoudiging betekent, omdat zij nu te maken krijgen met één portaal in plaats van 27 nationale douanediensten.

De douanehervorming wordt in september van dit jaar officieel van kracht. Dat betekent niet dat alle regels dan al gelden; die worden stapje voor stapje ingevoerd. De regels voor e-commercebedrijven zullen pas in 2028 gelden.

Pakt de hervorming van de douane ook uit zoals de plannen, en wat betekent dit voor Nederland? Blijf op de hoogte met de Nieuwsbrief Van economie tot euro. Daarin praat Emma du Chatinier je elke twee weken bij met verdiepende verhalen, interviews en nieuws.