PVV Tweede Kamerlid Rachel van Meetelen is twee weken geleden benoemd tot voorzitter van de Kamercommissie Europese Zaken. Natuurlijk was er wat besmuikt gelach; PVV en Europa, geen logische combinatie. Wie bekend is met het reglement van orde weet dat de voorzitter vooral neutraal overleggen voorzit. Uit mijn tijd als commissiegriffier weet ik dat de betrokkenheid van een voorzitter bij het werk van een commissie veel betekent voor het functioneren ervan. Dat deed Caroline van der Plas (BBB), in wiens voetsporen Van Meeteren treedt, naar verluidt met heel wat meer animo dan haar voorganger, Laura Bromet (PRO).

Werkbezoek Brussel

De voorzitter bepaalt, op voorstel van de griffie, hoe om te gaan met de brievenstapel uit Brussel en de concept-agenda en leidt de Kamerleden dan met vaart door de procedurevergadering – de vorige ‘PV EuZa‘ (in Kamerjargon) duurde maar 7 minuten. Soms is er een klein debatje over de aanpak van dossiers, of een vraag. Zo gaat er met de drie rapporteurs EU-uitbreiding misschien een “scenario-oefening” worden gedaan en dat vond Bente Becker (VVD) nog best intrigerend – nadere ambtelijke toelichting volgt.

Op donderdag 9 april vergadert deze Kamercommissie Europese Zaken weer. Er wordt dan een nieuwe adjunct-griffier van harte welkom geheten, voorheen VVD-beleidsmedewerker. De kabinetsinzet op een voorstel van de Europese Commissie is vertraagd; het gaat om een mededeling over de oostelijke regio’s van de EU die grenzen aan Rusland, Belarus en Oekraïne. Haagse insiders spitsen bij zo’n ‘uitstelbriefje’ hun oren: Wat zou er aan discussie spelen tussen de ministeries? Wat de Europese Commissie beoogt, kan een delegatie zelf gaan informeren tijdens het geplande werkbezoek aan Brussel op 19 april. De vertegenwoordiging van de Tweede Kamer in Brussel is vast druk met de organisatie. Ook in Den Haag komen regelmatig Europese gasten langs, ambassadeurs bijvoorbeeld, of ambtenaren die techniek uitleggen.

Aanspreekpunt

Maar er is nog iets, blijkens de homepage van de commissie Europese Zaken; zij “ wijst de andere commissies van de Tweede Kamer op relevante Europese ontwikkelingen op hun beleidsterrein en adviseert hen hierover”.  Daarom wordt van EU-woordvoerders verwacht dat ze EU-aanspreekpunt zijn in hun fractie of partij. Twee Haagse denktanks (HCSS en Clingendael) praatten de Kamerleden vorige week bij over EU-thema’s als uitbreiding, defensie en financiën. Maar het leeuwendeel van het inhoudelijke EU-beleid is belegd bij de collega’s; neem de EU-strategie voor kritieke geneesmiddelen – het dossier van de commissie Volksgezondheid; drones en defensie-leningen (Defensiewoordvoerders) of het EU-net van hogesnelheidslijnen (commissie I&W). Zelfs de woordvoerders Buitenlandse Zaken krijgen soms post uit Brussel, over India en de Zwarte Zee.

In de praktijk zal het advies van EU-woordvoerders Bente Becker (VVD), Tom van der Lee (PRO), Felix Klos (D66) en Sebastiaan Stöteler (PVV) dus vooral gaan over de behandeling van Europese Zaken. Hoe plaats je een behandelvoorbehoud als je een EU-wet van bijzonder belang vindt? (niet te laat, zoals de Eerste Kamer, blijkens mijn vorige column). Is Nederland bij met het implementeren van EU-richtlijnen? Welke vormen van informatie krijg je van de regering (fiches, geannoteerde agenda’s, verslagen) – en hoe zit het met die Europawet daarover? Hoe vind je stukken in de online database en kan je nog iets doen als Tweede Kamer als een onderhandeling eenmaal “in de triloog” is beland?

Handboek

Met Lodewijk Buschkens schreef ik een handboek over deze ‘Haagse’ kant van het Europabeleid. Komende donderdag 9 april vanaf 17u houden we het ten doop op De Haagse Hogeschool, en bespreken we met Tweede Kamerlid Heera Dijk (D66) en Senator Gaby Perin-Gopie (Volt) wat volksvertegenwoordigers kunnen doen aan Europese dossiers. Iedereen is welkom!