Door: Arjen Noorlander

Wat moet je eigenlijk doen als je Europa echt belangrijk vindt? Sommigen besluiten er een bibliotheek over vol te schrijven, zoals Mathieu Segers, anderen schrijven week na week een nieuwsbrief in de hoop dat meer kennis de liefde aanwakkert. Bert van Slooten schreef er 400, dat zijn veel woorden én daden.

Voor politici in Nederland blijkt dat in praktijk toch lastiger. Het vorige kabinet, dat van premier Schoof, wilde Europa laten sidderen door hard op de Brusselse vergadertafels te slaan, al kwam daar in de praktijk niks van terecht.

Best belangrijk

Dit nieuwe kabinet luidt een uitgesproken nieuwe Europese lente in. Het internationalistische geloof moet weer uitgedragen worden, de rechtstaat moet herstelt en we gaan weer voorop lopen.

Nouja, een beetje dan.

Toen Trump zonder internationaal mandaat Iran aanviel had premier Jetten er aanvankelijk vooral begrip voor. Het was niet direct het herstel van rechtsstatelijkheid waar zijn achterban op hoopte. Partijgenoot en Buitenland-woorvoerder Hanneke van der Werf vond zelfs helemaal geen woorden meer, toen haar vragen werden gesteld

VVD kamerlid Nicole Maes moet zelfs nóg wat meer wennen aan een nieuwe toon. ‘Oorlogsmisdaden van bevriende landen zijn toch minder erg dan die van onze vijanden’ betoogde ze in de Tweede Kamer, ‘daarom heeft de VVD geen behoefte de daden van Israel te beoordelen’. Praktisch idealisme zou je kunnen zeggen, maar het had net zo goed gezegd kunnen worden door een VVD-er ten tijden van het vorige kabinet.

Dat ook de onervaren CDA minister Tom Berendsen van Buitenlandse Zaken nog even moet wennen aan zijn rol is niet verwonderlijk, maar dat maakt hem tot nu toe wel wat voorzichtig. Het CDA zegt na enkele jaren zoeken de Europese samenwerking weer te omarmen, maar de nieuwe Europese begrotingsplannen zijn volgens Berendsen vooralsnog ronduit ‘onacceptabel’. De EU, best belangrijk voor het CDA maar liever niet zo duur. Het is nog niet echt voluit een nieuw en fris Nederlands geluid, we blijven toch ook gewoon kruideniers.

Bij de les

Het kabinet is pas net begonnen, het is nog te vroeg voor een oordeel. Toch wijst men er hier en daar in Den Haag al op dat de buitenlandpolitiek van kabinet helemaal niet veel verschilt met dat van Schoof, dat minst internationale kabinet ooit.

De internationale en Europese samenwerking is voor dit nieuwe kabinet heus wel oprecht belangrijk, maar voorlopig in praktijk slechts ‘een beetje’. Met een schuin oog wordt er nog erg gekeken naar het binnenlandse politieke klimaat, de angst de kiezer af te schikken met té veel Europees enthousiasme zit hier en daar nog flink in de benen.

Dat betekent wel dat het kabinet bij de les moet worden gehouden. Bert, ik denk dat er nóg wel 400 nieuwsbrieven nodig zullen zijn.