Amsterdams burgerinitiatief voor een beter Europees spoorstelsel: ‘Anders verandert er niets’

De Amsterdams Jim Odenhoven heeft genoeg van het gebrekkige treinsysteem in Europa. Hij startte een burgerinitiatief zodat reizen per trein een waardige concurrent vormt voor het vliegtuig.

2 min. leestijd
Jim Odenhoven hoopt het reizen per trein in Europa toegankelijker te maken. (Foto: Jim Odenhoven).

De wens om het Europese spoorsysteem te verbeteren, leeft niet alleen in Brussel. Ook Europeanen zelf vinden dat het lang genoeg duurt. De Amsterdamse Jim Odenhoven onderneemt daarom nu samen met een groep andere treinliefhebbers actie in de hoop dat de EU reizen via het spoor toegankelijker zal maken. 

De trein moet volgens hen een écht alternatief worden voor de normale vliegvakantie. “De trein is op dit moment gewoon geen optie voor een internationale reis”, vindt hij. Het reizen kost te veel tijd en de prijzen zijn niet concurrerend met het vliegtuig. De aankondiging van één Europees ticketplatform noemt hij een mooie eerste stap: “Er gebeurt veel, maar niet snel genoeg.” 

Logistieke nachtmerrie

In de zomer van 2025 ging Odenhoven samen met vrienden op fietsvakantie door Slovenië, een tocht die hij beschrijft als een logistieke nachtmerrie. Het per fiets en trein reizen door Europa klonk idyllisch, maar de praktijk was anders. Vertragingen, defecte stationsliften en een chaotisch boekingssysteem zorgden voor flink wat frustratie. “Europa is fed-up met hoe het nu is geregeld”, aldus Odenhoven. 

Om de wens voor een beter Europees vervoerssysteem kracht bij te zetten, maakt Odenhoven gebruik van het Europees Burgerinitiatief. Daarvoor moeten de initiatiefnemers een miljoen handtekeningen uit minstens zeven lidstaten verzamelen. Vanaf september start de handtekeningenjacht. Via Europese fietsfora, reisverenigingen en de hashtag #TrainlifeEU hoopt Odenhoven zo veel mogelijk mensen te bereiken. “Desnoods fiets ik eigenhandig door Europa om de stemmen op te halen”, zegt hij. Per fiets en trein wil hij dan door Estland, Letland, Litouwen en Kroatië rijden om handtekeningen te verzamelen. 

Drie doelen

Zijn voorstel rust op drie pijlers om het internationale treinverkeer te verbeteren. Allereerst moet de grensoverschrijdende spoorinfrastructuur beter worden en moeten treinen genoeg ruimte bieden voor fietsen. Daarnaast moet er één centraal, Europees ticketsysteem komen, zodat reizigers niet meer afhankelijk zijn van losse instanties. Tot slot moeten er meer nachttreinen en hogesnelheidslijnen komen.

Om de maatregelen te financieren stelt Odenhoven een Europese belasting op kerosine voor, evenals het afschaffen van de btw-vrijstelling op vliegtickets. Dat geeft de luchtvaart volgens hem een oneerlijke voorsprong op het spoor. Tegelijkertijd moet er meer geld naar het Europese spoorstelsel. “Er zijn investeringen nodig”, stelt Odenhoven. “Anders verandert er niets.”