Britten en EU groeien naar elkaar toe, maar een ‘breturn’ zit er voorlopig niet in

Premier Burnham zegt eindelijk hardop wat veel Britten denken: Brexit heeft meer gekost dan opgeleverd. Toch zit een terugkeer in de EU er voorlopig niet in.

3 min. leestijd
Commissievoorzitter Ursula von der Leyen schudt de hand van premier Andy Burnham. (Foto: Europese Commissie).

De nieuwe kleren van de keizer waar de Britse premier Andy Burnham naar verwees in zijn speech afgelopen maandag zijn gretig aangetrokken door commentatoren en media. Tijdens een Londens banket gebruikte Burnham de uitdrukking om te zeggen wat bij Britten ongemakkelijk ligt: Brexit heeft slechter uitgepakt dan gehoopt. En nieuwe afspraken met de Europese Unie bieden juist kansen.

Die afspraken lijken er morgen te komen, op de top tussen de EU en het Verenigd Koninkrijk. Burnham ontmoet dan in Brussel de voorzitter van de Europese Commissie, Ursula von der Leyen, en de voorzitter van de EU-leiders, António Costa. Op verschillende terreinen groeien de EU en het VK naar elkaar toe. Maar een volledige terugkeer van de Britten in de EU – een breturn – zit er voorlopig niet in.

Laaghangend fruit

Op de agenda staan twee hoofdonderwerpen. Allereerst wordt vervolgd wat al was begonnen onder Britse oud-premier Keir Starmer: afspraken op het gebied van voedselveiligheid, jeugdmobiliteit (bijvoorbeeld uitwisselingsstudenten) en de elektriciteitsmarkt. De verwachting is dat de EU en het VK hierover een akkoord zullen bereiken, stelt Rem Korteweg, onderzoeker aan Instituut Clingendael. 

De EU en het VK praten hier al over sinds hun eerste top, in mei 2025 in Londen. Als de regels voor bijvoorbeeld voedsel soepeler worden, wordt de handel tussen de EU en het VK makkelijker.

Erin of eruit

Het tweede onderwerp waar het morgen over gaat en wat veel meer aandacht krijgt, is structurele verandering in de relatie tussen de EU en het VK. Volgens Korteweg is dat enigszins een “schijndiscussie”. “De discussie gaat nu over de vraag: komen de Britten terug of niet? Alsof het heel binair is.” Het zou volgens hem vooral moeten gaan over de “grijstinten” daartussen.

Het volledige verhaal over de top tussen de EU en het Verenigd Koninkrijk verscheen deze week in Europa achter de sterren. Daarin: welke tussenvormen er zijn tussen lidmaatschap en erbuiten blijven, of Britse producten straks meetellen als ‘Europees’ in het ‘Made in Europe’-wetsvoorstel en wat een nauwere band betekent voor Nederland.

In deze nieuwsbrief ook verhalen over de gesprekken van de EU met de Taliban over de terugkeer van in Europa veroordeelde Afghanen, over het uitgelekte voorstel van de Europese Commissie om de regels voor dierenwelzijn aan te scherpen, ook voor boeren buiten de EU, en over de vraag of Europeanen bereid zijn te vechten voor de EU.

Wil je deze verhalen ontvangen? Abonneer je dan nu op Europa achter de sterren.